Trung Quốc đề nghị thủ tướng Medvedev hỗ trợ xây dựng đường ống dẫn nước từ vùng Altai

0 170


Việc thiếu nước một lần nữa buộc Trung Quốc phải tìm kiếm sự hỗ trợ từ Nga. Các nhà nghiên cứu môi trường Trung Quốc đang đề nghị thủ tướng Nga Dmitry Medvedev hỗ trợ một dự án đường ống dẫn nước trị giá 80 tỷ USD. Hãng thông tấn RBC đã tìm ra lý do tại sao các kế hoạch như vậy lại phát sinh và trên thực tế chúng cần đến mức nào.

Hiệp hội trao đổi và hợp tác Trung Quốc giữa Nga, Đông Âu, Trung Á và Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa đã kêu gọi Thủ tướng Dmitry Medvedev yêu cầu hỗ trợ dự án xây dựng đường ống từ Lãnh thổ Altai tới Trung Quốc. Bức thư tương ứng được gửi vào ngày 15 tháng 11 (hãng thông tấn RBC có một bản sao của tài liệu), công văn được xác nhận bởi người đứng đầu công ty, Ge Zhili, Giám đốc phát triển của Quỹ đầu tư chiến lược Nga-Trung.

Nội dung thư viết rằng một số khu vực của Trung Quốc đang gặp phải tình trạng thiếu nước. Đã có kế hoạch giải quyết vấn đề với sự giúp đỡ của Nga. Là một trong những phương án được lựa chọn, Trung Quốc đề cử một dự án liên quốc gia để chuyển nước từ vùng Altai sang Trung Quốc thông qua Kazakhstan. Nội dung ở đây là nói về việc xây dựng đường ống dẫn nước xuyên quốc gia Nga - Kazakhstan - Tây Trung Quốc.

Nhân viên của Trung tâm giám sát môi trường và nước ngầm của Bộ Đất và Tài nguyên Trung Quốc cũng biết về dự án đường ống dẫn nước từ Nga, phó giám đốc trung tâm, ông Zhao Guoxing, người tham gia dự án với tư cách là chuyên gia tư vấn xây dựng các công trình cấp nước, nói với RBC. Trong Lãnh thổ Altai có trữ lượng nước rất lớn, chuyên gia này nói. Dự án này rất nhiều hứa hẹn và nên được thực hiện: điều này sẽ giúp Trung Quốc giải quyết vấn đề thiếu nước, ông Zhao Zhao Guoxing tin tưởng.

Trung Quốc quan tâm đến việc nhập khẩu nước từ Nga và đã đưa vấn đề này vào chương trình nghị sự của các hội nghị thượng đỉnh và phái bộ chung giữa Nga và Trung Quốc: đặc biệt, nó đã được thảo luận bên lề của hội nghị thượng đỉnh SCO vào tháng 6 và đã nhận được hỗ trợ "từ góc độ chính trị". Theo ý kiến từ các cuộc hội nghị này, dự án có thể trở thành một phần trong sáng kiến của Trung Quốc nhằm tạo ra cơ sở hạ tầng giao thông và hạ tầng đầu tư của chương trình "Một vành đai một con đường" (kết hợp các dự án thuộc "Vành đai kinh tế của con đường tơ lụa" và "Con đường tơ lụa trên biển của thế kỷ 21").

Hiệp hội trao đổi và hợp tác Trung Quốc xuất hiện khi nào?

Hiệp hội trao đổi và hợp tác giữa Nga, Đông Âu và Trung Á và Trung Quốc được thành lập vào năm 2015. Tổ chức này, như lời giải thích của người đứng đầu, bà Ge Zhili, có chuyên môn sâu rộng (tham gia vào các hoạt động thương mại và kinh tế, nghiên cứu tiếp thị, liên hệ ngoại giao và tư vấn) và cung cấp dịch vụ cho các tổ chức chính phủ và xã hội, cũng như cho các công ty thương mại ở Trung Quốc, Nga và các nước EEU. Bà Ge Zhili cũng là một nhà giám sát quốc tế tại Crimea đại diện cho Trung Quốc, là lãnh sự danh dự của nước Cộng hòa Abkhazia và là đại diện của Phòng Thương mại nước này tại Trung Quốc.

Chính phủ Nga chưa nhận được bức thư với đề xuất hỗ trợ xây dựng đường ống dẫn nước từ Nga đến Trung Quốc, dịch vụ báo chí của chính phủ cho RBC biết. Trong văn phòng của Phó Thủ tướng Alexei Gordeyev, người giám sát các vấn đề về quản lý môi trường và nông nghiệp, họ không biết gì về đề xuất này. Người đứng đầu bộ phận quản lý các sông xuyên biên giới thuộc Bộ Nông nghiệp Cộng hòa Kazakhstan, Musilim Zhienbaev, nói với RBC rằng Bộ không nhận được yêu cầu chính thức cho dự án này. "Tôi biết kế hoạch này, nhung nó không đến theo đường chính thống", viên chức này nói.

Sergey Belousov, thượng nghị sĩ của Hội đồng liên bang từ vùng Altai, phó chủ tịch Ủy ban về chính sách nông nghiệp và quản lý môi trường, chưa nghe thấy cuộc thảo luận nghiêm túc nào ở địa phương về việc xây dựng đường ống nước cho Trung Quốc. Chính quyền cùng Altai đã không trả lời câu hỏi của RBC.

Họ đề xuất xây gì?

Dự án xây dựng đường ống dẫn nước đề xuất cho Nga bao gồm hai giai đoạn. Ở giai đoạn đầu, đến năm 2026, xây dựng đường ống dẫn nước xuyên quốc gia giữa Nga - Kazakhstan - Tây Trung Quốc với công suất 600 - 700 triệu mét khối nước và một mạng lưới các đường ống phân phối.

Ở giai đoạn thứ hai, cho đến năm 2040, các triển khai các dự án công nghệ nông nghiệp hiện đại và các dự án khác nhằm mục đích tăng cường hiệu quả sử dụng nước ở khu vực biên giới của Trung Quốc, Kazakhstan và Nga. Cũng đã có kế hoạch xây dựng giai đoạn thứ hai của đường ống dẫn nước chính, sẽ tăng tổng công suất lên 1,8-2,4 tỷ mét khối nước mỗi năm. Theo các chuyên gia, chiều dài của đường ống dẫn nước từ Nga đến Trung Quốc sẽ là từ 1,2 đến 1,5 nghìn km.

Tại sao Trung Quốc lại cần nước của Nga?

Vào tháng 8, sau khi đã gửi một bức thư cho Medvedev Hiệp hội đã công bố một nghiên cứu về vấn đề nạn đói nước ở khu vực các nước Trung Á và cách giải quyết nó. Theo Liên Hợp Quốc, được trích dẫn trong báo cáo, trong 50 năm qua, nguồn cung cấp nước cho dân số Trung Á đã giảm 3,5 lần. Theo tính toán của tổ chức Global Water Initiative, đến năm 2025, mức cung cấp nước sẽ đạt mốc nguy kịch là 1,7 mét khối mỗi người một năm. Một số khu vực của Trung Quốc và Kazakhstan sẽ phải đối mặt với tình trạng thiếu nước, các chuyên gia cảnh báo.

Trung Quốc đứng ở vị trí thứ sáu trên thế giới về trữ lượng nước. Nhưng hơn một nửa các khu vực sông trong bảy hệ thống sông lớn nhất của nước này đã bị ô nhiễm, các chuyên gia nêu trong báo cáo. Trong số 35 hồ quan trọng nhất ở Trung Quốc, chỉ có 18 hồ được coi là sạch và nước từ 40% nguồn là không phù hợp để uống. Lý do là sự xả thải của các doanh nghiệp tại vùng nước công nghiệp chưa được xử lý, cũng như "ô nhiễm không khí cực kỳ cao và ô nhiễm đất lan rộng". Tài nguyên nước phân bố không đồng đều: thiếu hụt lớn nhất là ở Bắc Kinh, Thượng Hải, Khu tự trị Tân Cương (XUAR) và các tỉnh công nghiệp trọng điểm (Hà Bắc, Thượng Hải, Sơn Đông, Hồ Nam và Ninh Hạ).

Việc thiếu nước đe dọa sự phát triển của nông nghiệp các vùng phía bắc Trung Quốc và có thể dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng như thiếu hụt thức phẩm, báo cáo cho biết. Ở phía bắc của đất nước, tổng lượng nước thiếu hụt là 70 tỷ mét khối, tại XUAR - ít nhất 12-15 tỷ mét khối. Đối với Kazakhstan, thiếu nước không phải là vấn đề cấp bách như đối với Trung Quốc, nhưng nó cũng đang dần phát triển và trở thành yếu tố hạn chế phát triển kinh tế và là mối đe dọa đối với môi trường. Đến năm 2040, tình trạng thiếu nước ở Kazakhstan có thể là khoảng 12 tỷ mét khối.

Nước từ vùng Altai

Ý tưởng xây dựng một hệ thống cấp nước lớn ở Trung Quốc không phải là mới. Trở lại vào tháng 5 năm 2016, Alexander Tkachev, cựu bộ trưởng Bộ Nông nghiệp, tại các cuộc đàm phán ở Bắc Kinh đề xuất thảo luận về một dự án chuyển nước đến khu vực khô cằn của Trung Quốc. Đó là về việc giao 70 triệu mét khối nước từ Lãnh thổ Altai cho khu vực XUAR: đó là khối lượng nước thừa được hình thành trong khu vực do lũ lụt mùa xuân.

Trung Quốc có kế hoạch xây dựng một hệ thống cấp nước dài 1.000 km để nước từ Baikal sẽ chảy vào tỉnh Cam Túc phía bắc Trung Quốc, Tờ The Guardian đã viết thế vào năm 2017. Dự án được đề xuất bởi Viện Thiết kế và Quy hoạch nông thôn thành phố Lan Châu nhằm giải quyết vấn đề "cơn khát dữ dội" ở Cam Túc, nơi mà cả năm 2016 chỉ có 380 mm lượng nước mưa.

Vùng Altai thường xuyên phải hứng chịu lũ lụt mùa xuân, lượng nước dư thừa theo mùa lên tới 75 - 100 triệu mét khối, báo cáo này nêu. Năm nay, chỉ có đợt lũ đầu tiên khiến các trang trại và dân số của tỉnh Altai thiệt hại gần 400 triệu rúp, và số nạn nhân đã vượt quá 18 nghìn người. Để không làm xáo trộn quá trình tái tạo tài nguyên nước tự nhiên, lượng nước chuyển hàng năm từ Altai, theo các chuyên gia Trung Quốc, không được vượt quá 1% tổng lưu lượng. Tính cả khối lượng nước lũ sẽ không quá 600 triệu mét khối.

Đương ống dẫn nước giá bao nhiêu?

Theo tính toán giai đoạn đầu tiên của dự án (từ 2018 đến 2026), các chuyên gia đã giá cơ sở từ các đề án đã được thực hiện tầm gần - đó là đường ống dẫn nước ở Los Angeles và đường ống dẫn nước toàn Israel (kết hợp tất cả các nguồn nước của Israel vào một hệ thống). Chi phí có điều kiện 1 km cho các đề án này là từ 8,65 triệu đô la đến 8,99 triệu đô la (giá năm 2018). Dựa trên chiều dài của đường ống dẫn nước, ít nhất 1,2 nghìn km, ngân sách cho giai đoạn đầu tiên của dự án là từ 10,3 tỷ đô la đến 13,4 tỷ đô la. Ngân sách cho giai đoạn thứ hai (từ 2027 đến 2040) lên tới 70 đô la75 tỷ. 40 tỷ - ngân sách cơ sở hạ tầng, phần còn lại - chương trình đầu tư.

Các chuyên gia cung cấp hai lựa chọn để tài trợ cho dự án. Đầu tiên là đầu tư trực tiếp từ các nước tham gia tho điều khoản tài trợ dự án. Thứ hai là thu hút tài chính từ các tổ chức tài chính quốc tế (IBRD, EBRD, IFC, BRICS Bank). Phương án đầu tư trực tiếp, theo các chuyên gia, là thusch hợp nhất, nhưng sẽ có thể thảo luận về kế hoạch tài chính sau khi đưa ra các quyết định chính trị và đạt được thỏa thuận. Việc tạo ra cơ sở hạ tầng ở giai đoạn đầu tiên được đề xuất theo định dạng của một dự án liên quốc gia giữa Trung Quốc, Nga và Kazakhstan. Sau khi đưa vào vận hành, đường ống dẫn nước và cơ sở hạ tầng kỹ thuật của nó sẽ thuộc quyền sở hữu của nhà nước và sẽ nằm dưới sự kiểm soát của một cơ quan điều hành. Ở giai đoạn thứ hai, các doanh nghiệp nông nghiệp và các doanh nghiệp khác là những đối tượng sử dụng tài nguyên nước và nhà máy xử lý nước sẽ phát triển độc lập tại các quốc gia tham gia dự án.

Đường ống dẫn nước được xây dựng ở giai đoạn đầu tiên sẽ cho phép giải quyết vấn đề nghiêm trọng nhất về nguồn cung cấp nước tại Trung Quốc và làm giảm ít nhất 5% lượng nước thiếu. Vào cuối giai đoạn thứ hai của dự án, tình trạng thiếu nước ở khu vực biên giới của Trung Quốc và Kazakhstan sẽ giảm được ít nhất 50%, các tác giả của bức thư mong đợi.

Nga có thể nhận được "lợi thế tài chính, cũng như hiện đại hóa hệ thống cấp nước của vùng Altai, giảm thiệt hại do lũ lụt, sử dụng năng lực của các nhà cung cấp và nhà thầu và tiếp cận các công nghệ nông nghiệp hiện đại", bức thư viết.

Nga đã sẵn sàng giúp đỡ?

Bộ Nông nghiệp không phải là người khởi xướng việc xây dựng một đường ống dẫn nước từ vùng Altai đến Trung Quốc, bộ này cho RBC biết. Liên quan đến sự phát triển của thị trường toàn cầu về bán nước ngọt, Bộ Nông nghiệp tham gia thảo luận về chủ đề này với cộng đồng khoa học, Bộ nhấn mạnh. Nhưng liên quan đến vấn đề về việc phân phối tài nguyên nước và khu vực xuyên biên giới thì Bộ Nông nghiệp chuyển trách nhiệm sang cơ quan Rosvodresursyu trực thuộc Bộ Môi trường. Rosvodresursakh nói với RBC rằng họ cũng không nhận được thông tin dự án này. Bộ Môi trường cũng không nhận được bất kỳ tài liệu nào liên quan đến việc xây dựng dự án này, cơ quan báo chí của Bộ cho biết.

Cơ quan báo chí của chính phủ Nga cũng không bình luận thêm về việc này.

Vấn đề thiếu nước là "rất nghiêm trọng và thực tế" với Kazakhstan, ông Zi Zhienbayev nhấn mạnh, nhưng trước khi đồng ý hoặc từ bỏ dự án, Kazakhstan nên làm quen với nó.

Dự án do người Trung Quốc đề xuất xứng đáng được chú ý, nhưng đòi hỏi phải nghiên cứu và đánh giá nghiêm túc về cân đối kinh tế nước, Nikolai Sukhoi, chủ tịch hội đồng quản trị của tổ chức phi lợi nhuận "ghiệp đoàn chuyên gia nước và cải tạo đất" nói. Theo ông, dự án này là thực tế, vì có dự trữ nước ở sông Ob. Trong trận lụt mùa xuân ở Altai, khoảng 1 tỷ mét khối có thể được xối bỏ mà không gây thiệt hại cho hệ thống sinh thái, chủ tịch ủy ban về chính sách nông nghiệp và quản lý môi trường của Hội đồng lập pháp của vùng Altai, ông Serge Serov nói.

Nhưng cho đến nay, quan điểm của chính quyền Nga vẫn chưa thể hiện sự lưu tâm đến việc chia sẻ nước với Trung Quốc. Năm 2016, Bộ Nông nghiệp quyết định không vội chuyển giao nước vùng Altai: chỉ một ngày sau cuộc hội đàm ở Bắc Kinh, Tkachev nói rằng dự án chỉ có thể thực thi nếu lợi ích của Nga được tôn trọng và nó sẽ không được lên kế hoạch sớm. Dự án đề xuất một năm sau đó về việc xây dựng một đường ống dẫn nước từ Baikal đến Lan Châu đã không được thảo luận nghiêm túc trong chính phủ, ông Serge Donskoy, người đứng đầu Bộ Tài nguyên lúc đó cho biết. Ông lưu ý rằng có nhiều cách để giải quyết vấn đề thiếu nước, "bao gồm cả việc sử dụng nước tiết kiệm hơn". Ông Donskoy khuyên Trung Quốc nên "tự giải quyết bằng khả năng của mình", tuy nhiên, Nga cũng "sẵn sàng giúp đỡ". "Nhiệm vụ quan trọng mà chúng tôi phải đối mặt là đảm bảo sự ổn định của nguồn cung cấp nước và điều kiện ổn định tại các vùng nước ở Nga". "Chúng tôi chủ yếu quan tâm đến việc công dân của chúng tôi được cung cấp tài nguyên nước như thế nào và trên cơ sở này, chúng tôi xây dựng chính sách về nước", ông nhấn mạnh.

Theo RBC, Biên dịch: Vietnews.ru


Tin tức liên quan

Thêm nhận xét

Tỷ giá RUB-VND

Tin tức trong ngày